سارى و مقر افريدون در گذشته بود ، ولى اكنون خرابه است و تميشه‌كوتى خوانندش . . . هنوز در موضع بانصران آثار آن باقى است » . 137 قابل ذكر است كه در حوالى قبرستان تاريخى خرابه‌شهر تا دهه 1330 خورشيدى ، بسيارى از آجرهاى بزرگ ، سفال‌هاى قرمز و خاكسترى و ساير وسايل حيات به حد وفور ديده مىشدند . در حفاريهاى علمى اخير هم محوطه يك كوره آجرپزى به دست آمد . در وقفنامه خواجه مظفر پتكچى كه از شخصيت‌هاى متنفذ استراباد به سال 919 ه ، نامى از « خندق سركلاته » آمده است . 138 يساقى نظام مورخ عصر شاه عباس در كتاب « فتوحات همايونى » در سال 1061 ه مىنويسد : « . . . الان استراباد در چهار فرسنگى خرابه‌شهر است كه قبلا تميشه نام داشت » . غلامحسين خان افضل الملك مامور دولت كه به همراه « ايالت » ( حاكم وقت منطقه ) در سال 1331 ه به مازندران و سارى آمده بود ، در سفرنامه‌اش چنين نگاشته است : « . . . شهرى قديم در مازندران قبل از سارى بود كه فردوسى در شاهنامه آن‌را تميشه معرفى كرده و اكنون آن‌را تجيره گويند . آجرهاى زيادى از آن برده‌اند و هنوز آجرهاى آن باقيست » . 139 ملكونف در سفرنامه‌اش از گورستان اين مكان چنين ياد كرده است : « . . . به مساحت 10 ورست از خليج گرگان و 6 ورست از گز ، امامزاده كاظم ( قاسم ) در كنار راه خيابان ( جاده شاه عباسى قديم - نگارنده ) واقع و در كنار آن قبرستان بزرگى هست . مىگويند در قديم آنجا شهرى بربرنام بوده كه بوسيله زلزله ويران شد و خراب‌شهر نام گرفت و سنگ‌هاى ( آجرهاى ) آن شهر خراب‌شده را به استراباد و روستاهاى ديگر برده‌اند . امامزاده كاظم خراب‌شهر هم از همان سنگ‌ها بنا شده است » . 140 رابينو ، كنسول دولت بريتانيا از سال 1285 تا 1291 خورشيدى ، دوبار در سال‌هاى 1288 و 1289 سراسر مازندران و استراباد را درنورديد و مشاهدات خود را به رشته تحرير درآورد . وى مىنويسد : « . . . ما پس از عبور از انزان [ حوالى بندرگز فعلى - نگارنده ] در امتداد جاده شاه‌عباسى از بستر خشك رودخانه‌ها و سيل‌گاه‌هاى گز ، دهكده‌هاى ولفرا ، سرمحله ، باغو و نهر كاركنده به امامزاده‌اى رسيديم كه بزرگ بود و آن‌را در نقطه‌اى كه خرابه‌شهر نام داشت ساخته بودند و محصور به قبرستان وسيعى بود . . . بر در امامزاده كتيبه‌اى قرار داشت حاكى از آنكه آنجا مقبره امامزاده قاسم است و به امر محمد قلى بيك تحت نظارت شيخ